Doris Lessing Złoty notes

Doris Lessing (Doris May Tayler , ur. 22 października 1919 w Kermanszahu w Persji) – pisarka brytyjska, laureatka Nagrody Nobla w dziedzinie literatury. Uznanie zdobyła dzięki książkom psychologicznym i obyczajowym. Ze względu na wymowę części swojej twórczości Doris Lessing stała się żywym symbolem powstania i upadku marksizmu, narodzin feminizmu, agonii antykolonializmu i sprzeciwu wobec apartheidu. Jest autorką ponad czterdziestu dzieł. Kilka jej książek należy do gatunku science-fiction.

11 października 2007 przyznano jej literacką Nagrodę Nobla, uzasadniając wybór stwierdzeniem: ...jej epicka proza jest wyrazem kobiecych doświadczeń. Przedstawia je z pewnym dystansem, sceptycyzmem, ale też z ogniem i wizjonerską siłą. Licząca 91 lat pisarka jest najstarszą osobą nagrodzoną literacką Nagrodą Nobla. Najgłośniejsza powieść autorki, w której zagubienie i dezintegracja głównej bohaterki splata się z opowieścią o wszechogarniającym rozpadzie politycznego i społecznie ugruntowanego, jakby się zdawało, świata. Przedzieramy się w niej przez dramatyczne obrazy zimnej wojny, strachu przed możliwym konfliktem nuklearnym, upadku kolonializmu w Afryce, i co jednak najbardziej znaczące – schyłku komunistycznej utopii. „Złoty notes” staje się niecodziennym dziennikiem kryzysu światowego obejmującego wiele płaszczyzn światowej historii. Zapisał się bowiem w psychice ówcześnie żyjących ludzi, kulturze, sztuce, także polityce oraz przybrał kształt światopoglądu naznaczonego dramatyczną blizną lęku, czy nawet przerażenia. W powieści karykaturalnie przerysowany został nie tylko komunizm i skutki jego ideologicznej, zamaskowanej ekspansji , ale także żargon komunistycznej propagandy, fałszywe mody i aspiracje, rasistowskie i seksistowskie frazesy, język mediów zdominowany i zniewolony przez komunistyczne ideały oraz język i struktura biznesu. Powieść osadzona w realiach lat pięćdziesiątych poświęca także wiele miejsca na opowieść o kobietach, zmianach w ich świadomości, obyczajach, które możliwe były dzięki kobiecym dążeniom emancypacyjnym. „Złoty notes” to książka legenda o ogromnym znaczeniu dla rozwoju świadomości feministycznej i rozrachunku z zachodnią lewicą połowy XX wieku, doniosła także w kwestii dzisiejszych problemów społeczności światowej, takich jak poszukiwanie tożsamości, problemy etniczne i językowe, ruchy wyzwoleńcze, narodowościowe i konflikty religijne.